Wcześniejsze

2014/2015 2013/2014 2012/2013 2011/2012 2010/2011 2009/2010 2008/2009 2007/2008 2006/2007 2005/2006

Asasif - Teby Zachodnie - Projekt Asasif

Projekt Asasif – sezon 2013/2014

Patryk Chudzik

Wstęp
W sezonie 2013/2014 roku rozpoczęte zostały prace archeologiczne na terenie nekropoli Asasif (Północny) w Tebach Zachodnich (ryc. 1).

Ryc. 1.

Badania Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego realizowane były w ramach działalności Polsko-Egipskiej Misji Archeologiczno-Konserwatorskiej Świątyni Hatszepsut w Deir el-Bahari.
Okres prac trwał od 1 grudnia 2013–23 lutego 2014 i obejmował cztery kompleksy sepulkralne z okresu Średniego Państwa: MMA 509 (TT 312), MMA 512, MMA 513 (TT 314) oraz MMA 514.

Cel badań
Do zadań tegorocznej kampanii należało zabezpieczenie materiału zalegającego na powierzchni dziedzińców, doczyszczenie struktur architektonicznych oraz dokumentacja założeń sepulkralnych. Rozpoczęte prace prowadzą do uzupełnienia stanu badań, które na terenie nekropoli Asasif prowadzone były przez Egyptian Expedition z ramienia Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku, pod kierownictwem Herberta E. Winlocka.
Realizowane w ramach „Projektu Asasif” badania oparte zostały o 4 główne założenia:
1. Doczyszczenie i dokumentacja struktur architektonicznych kompleksów grobowych z okresu Średniego Państwa oraz młodszych zmian architektonicznych
2. Przeanalizowanie technik prac kamieniarskich i sposobów wznoszenia konstrukcji murów ceglanych oraz kamiennych
3. Zbadanie relacji społecznych na szczeblu warstwy urzędniczej w kontekście topografii nekropoli
4. Odtworzenie elementów kultu przodków, praktykowanego w obrębie kompleksów prywatnych

Prospekcja powierzchniowa
Początkiem prac było zebranie materiału zalegającego na powierzchni oraz dokumentacja jego lokalizacji. Pozyskane zabytki są elementami wyposażenia grobowego zarówno grobowców głównych, jak i mniejszych, grobowców towarzyszących, zlokalizowanych w obrębie dziedzińców. Największą liczbę materiału stanowią fragmenty naczyń glinianych. Oprócz nich zebrano kości ludzkie i zwierzęce, fragmenty mumii, drewniane fragmenty trumien i skrzynek, kartonaże oraz figurki uszebti. Wśród zabytków drewnianych na uwagę zasługują schody, będące pierwotnie częścią budynku wchodzącego w skład zespołu drewnianych modeli z okresu Średniego Państwa. Materiał ruchomy pozyskany w trakcie prac powierzchniowych związany jest z najstarszymi założeniami na nekropoli Asasif (Średnie Państwo) oraz ich ponownymi użytkowanymi (Nowe Państwo–Okres Późny) (ryc. 2).

Ryc. 2.

Ponadto na omawianym terenie zlokalizowano stanowisko pradziejowe z epoki kamienia.

Prace wykopaliskowe
Eksploracja w minionym sezonie polegała na oczyszczeniu struktur wykutych w skałach (całych grobowców lub ich poszczególnych elementów) oraz dziedzińców otoczonych murami ceglanymi i kamiennymi (ryc. 3).

Ryc. 3.

Prace te głównie poprzedzały dokumentację architektoniczną omawianych założeń, ale pozwoliły również na odsłonięcie nieznanych dotychczas struktur.
W dolnej partii dziedzińca kompleksu MMA 513 (TT 314) odkryto pozostałości niewielkiego budynku wzniesionego z cegły suszonej (ryc. 4).

Ryc. 4.

Lokalizacja konstrukcji oraz przedmioty, które odkryto w jej obrębie pozwalają sugerować, iż była to kapliczka kultu ofiarnego. Wśród zabytków zalegających w warstwie związanej z eksploatacją kapliczki odkryto fragment ołtarza wapiennego (ryc. 5), przedmiot krzemienny z wyraźnym retuszem na jednej z krawędzi („nóż”) oraz depozyt naczyń glinianych, datowanych na okres XII dynastii.

Ryc. 5.

Na terenie tego samego dziedzińca, w górnej jego partii po zachodniej stronie podczas prac do związanych z doczyszczaniem muru natrafiono na grobowiec towarzyszący. Wejście do grobowca zlokalizowano w kierunku północnym, około 2 m na wschód od muru.
Ponadto w trakcie prac w dolnej części dziedzińca kompleksu MMA 509 (TT 312) odsłonięto rampę prowadzącą do grobowca wezyra Nespakashuti z czasów XXVI dynastii (ryc. 6). Konstrukcja usypana została z drobniejszych kamieni, a jej lica stanowią większe bloki wapienne.

Ryc. 6.

Dokumentacja architektury oraz zabytków ruchomych – elektroniczna wersja danych
Prowadzone w ramach „Projektu Asasif” prace dokumentacyjne mają na celu stworzenie elektronicznej wersji danych, umożliwiających ich analizę oraz rekonstrukcję. Realizowane są one przez mgr. inż. arch. Mariusza Cabana, z wykorzystaniem techniki foto-skanowania. Dotychczas przeprowadzono kompletną dokumentację dwóch grobowców oraz wybranej grupy zabytków ruchomych.

nr osoba specjalizacja afiliacja
1. Asmaa Sayed Ahmed Mahmoud inspektor Supreme Council of Antiquities
2. Mahmoud Mohammed el Azab inspektor Supreme Council of Antiquities
3. Mariusz Caban architekt Wydział Architektury, Politechnika Wrocławska
4. Patryk Chudzik archeolog, kierownik projektu Instytut Archeologii, Uniwersytet Wrocławski
5. Adam Grylak student archeologii Instytut Archeologii, Uniwersytet Wrocławski
6. dr Teodozja Izabela Rzeuska ceramolog, archeolog IKŚiO, PAN
7. Monika Sieradzka dokumentalista freelancer

wybierz opcję z menu:
misje prace doktorskie komunikaty
© 2008-2014
Stworzenie strony internetowej: grupamak.pl